Atık lastik (ÖTL) geri dönüşümü nasıl yapılır? Geri dönüşüm basamakları nelerdir?

Geri dönüşürülebilir malzemeler arasında önemli olanlardan bir diğeri atık lastiklerdir. Atık lastik; ömrünü tamamlamış lastik (ÖTL) olarak literatürde geçer ve artık kullanılamayacak durumda olan, aşınmış araç lastiklerini ifade eder.

Aslına bakacak olursanız ÖTL geri dönüşümü; yeni yeni önem kazanmaya başlayan bir alandır. Yani kağıt, plastik, hatta cam, demir, alüminyum gibi materyallerin geri dönüştürülmeye başlandığı tarihlerle ve popülerlikleriyle kıyaslarsak epey genç ve gelişime açık bir alt koldur.

İlginizi çekebilir: Alüminyum geri dönüşümü nasıl yapılır?

Yazımızda kısaca atık lastiklerin geri dönüşüm aşamalarından bahsedeceğiz. Fazla teknik detaylara girmeden yapacağımız bu açıklamada geri dönüşüm şeması hakkında tatmin edici temel bilgiyi vereceğimizi umuyoruz. Ama ondan önce atık, yani ömrünü tamamlamış lastik, ÖTL tanımını aydınlatalım.

ÖTL nedir? Bir lastik ne zaman ÖTL olur?

Eveti bir lastik ne zaman atık olarak kabul edilir? Yırtıldığı zaman mı? Aşındığı zaman mı? Kopmalar, vs. durumunda mı? Ne olduğu zaman söz konusu lastik artık geri dönüştürülmesi gereken madde statüsündedir.

Hemen söyleyelim: Yetkililerin ve yasaların kabul ettiği standartlara göre dış derinliği 1,6 milimetrenin altında inmiş olan bir araç lastiği, artık ÖTL’dir. Zamanla meydana gelen aşınmalar lastiğin dış derinliğini azaltmakta ve onu kullanılmaz hale getirmektedir. Lastiği bu haldeyken kullanmak yasalara, sürüş güvenliğine aykırıdır.

Atık lastiğin tanımını ve taşıması gereken standartları öğrendikten sonra şimdi de geri dönüşüm aşamasına gelelim.

ÖTL geri dönüşümü nasıl yapılır?

Atık lastiklerin geri dönüşüm basamakları bir yönden elektronik geri dönüşümüyle benzerlik gösterir. Şöyle ki; kağıt, plastik, cam, demir, alüminyum gibi geri dönüşümlük materyaller tek çeşittir. Yani herhangi bir ayıklama veya sınıflandırma yapılması gerekmez. Fakat elektronik geri dönüşümde bir devrede bulunan bakır, plastik, hatta altın gibi bileşenlerin ayıklanıp sınıflandırılması gerekir. Dilerseniz “Elektronik geri dönüşümü” hakkındaki yazımızı bağlantıya tıklayarak okuyabilirsiniz.

Atık lastikler de yapısı gereği bir ayrıştırma süreci yaşarlar. Bir petrol ürünü olmasının yanı sıra araç lastiği iki temel materyalden oluşur: Kauçuk ve çelik..

ÖTL geri dönüşüm aşamaları nelerdir?

O halde; fiziksel ve kimyasal her şey dahil olmak üzere ÖTL geri dönüşüm basamaklarını şu şekilde maddeleyebiliriz:

  • Atık lastikleri; toplandıkları yerlerden geri dönüşüm tesisine taşınır.
  • Lastikleri yetkili kuruluşun imkanlarına, sahip olduğu klaslara ve makinelere göre kategorize edilir.
  • Geri dönüşüme hazır lastikler kırıcı makinelerle bir güzel parçalanıp küçük parçalara ayrılır.
  • Parçalanmış olan lastikler mıknatıslı alandan geçirilerek içerisinde bulunan çelik, kauçuktan ayrılır
  • Bundan sonra saf halde bulunan kauçuk ve çelik; ayrı prosesler halinde partiküllere kadar ayrıştırılır. İşlenebilecek bir hamur haline getirilir.
  • Elde edilen ikincil hammaddeden istenen şekilde ve büyüklükte geri dönüştürülmüş lastik elde edilir.

Üretilen geri kazanılmış ÖTL’lerin nasıl kullanıldığı, nerelerde gerekli olduğu, ülkemizde ve dünyada atık lastiklerin durumu sonraki yazılarımızın konusu olsun.

Bunu da okuyun: Ahşap geri dönüşümü nasıl yapılır?

ÖTL; hem aktivistlerin dikkat etmesi gereken, hem de geri dönüşüm işi yapmak isteyenlere umut vaad eden bir geri dönüşüm alanıdır. Aşağıda lastik geri dönüşümünün aşamalarının gösterildiği bir video mevcut. Videoyu izlemeniz tüm aşamaların zihninizde canlanmasını sağlayacaktır:

Gelecek yazılarda görüşmek dileğiyle, sağlıcakla kalın…

Bunlar da ilginizi çekebilir!

3 yorum

  1. Merhaba granül değilde proses işlemi ile ötl geri dönüşümü yapıp elektrik üretmek istiyorum bu konu hakkında devlet teşvikleri nelerdir yardımcı olurmusunuz.

  2. Ben bursada biriyim cevremde gördüğüm kadar araba lastikleri hep yol kenarlarında görürüm bunları nasıl geri dönüşüm yapabilirim ve internete araştırma yaptim turkiyede yapan bir firma yok bununla ilgili yardım istiyorum

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*