Mağaracılık nedir? Hakkında bilinmesi gerekenler nelerdir?

Doğa sporları arasında en yeni ve en ilginç seçeneklerden biri de mağaracılıktır. Türkiye’de yeni yeni keşfedilmesini bırakın bu spor, dünyada bile ancak 2000’ler sonrasında gerçek anlamda popülerlik kazanmış ve ilgi görmeye başlamış bir branştır.

Neden böyle olduğunun tabii ki pek çok olası cevabı vardır. İsterseniz tanımına ve nasıl yapıldığına geçmeden önce mağaracılığın neden yeni fark edilen bir doğa sporu olduğuna değinelim:

  1. Her ne kadar bir keşif sporu olsa da mağaracılık; dalgıçlığa veya ormanın içinde keşif yapıp bitki-hayvan türlerini incelemeye benzemez. Birbirinden epey fark etmekle beraber mağaralar; derinlikleri kilometrelerce uzayabilen yeryüzü şekilleridir. Buna ek olarak; ormandaki faunalar veya yaşam alanları, su altında bulacağınız birbirinden ilginç canlı türlerinin aksine mağaralar canlılık yönünden o kadar zengin değildir. Yani keşfin amacı mağaranın yapısını, uzunluğunu, vs. ölçmek şeklinde olmaktadır.
  2. Mağaracılık sporu her zaman macera duygularınıza hitap etmeyip size ferah ve temiz bir hava sunmayabilir. Karanlık ve yeryüzünün derinliklerine inen bir yolda ilerlemek; karanlığa korkusu olanlar veya klostrofobik olanlar için pek uygun olmayabilir.
  3. Birazdan değineceğimiz üzere mağaracılığın icrası sırasında hiç ışık görmemiş, pis ve dar kanallardan geçmek, vs. zorluklarla karşılaşabilirsiniz. Bu da onu diğerlerinden daha zahmetli yapan bir branş olmaktadır.
  4. Ama hepsi bir yana bir mağaraya girip bütün iç yapısı hakkında bilgi sahibi olmanın, başarabildiğiniz kadar derinliklerine inmenin paha biçilemez bir durum olduğuna şüpheniz olmasın.

Yazının seyri biraz garip oldu ama şimdide mağaracılığın tanımına ve nasıl yapıldığına değinelim:

Mağaracılık nedir?

Tek cümleyle açıklayacak olursak mağaracılık; yüzeysel veya yeryüzünün derinliklerine kadar uzanan, su altında bulunan mağaraların keşfedildiği ve haritasının çıkarıldığı bir doğa sporudur. Evet; su altı mağaracılığı yapmanız halinde bunu dalgıçlıkla birleştirip yaptığınız spora bambaşka bir tat verebilirsiniz.

Bu tanımdan şöyle bir izah gerekir: Mağara bilimi ile mağaracılık sporu birbirinden ayrı aktivitelerdir. Mağaracılık; karanlık derinliklerin haritalarını çıkarmak, varsa canlılık izlerini tespit etmek gibi amaçlar edinmişken mağara bilimi (speleoloji); mağaraların oluşma sebepleri, oluşma şekilleri, içerdiği maddeler gibi pek çok bilimsel kısmıyla da ilgilenir. Bildiğiniz gibi mağaralar yer altinda bulunan kalkerli ve zayıf tabakanın su tarafından oyulması sonucu oluşan coğrafi şekillerdir. Bu yüzden de bilimsel bir metod ile incelenmeleri gerekmektedir.

Mağaracılık nasıl yapılır?

Her extreme sporda olduğu gibi mağaracılıkta da temel eğitim ve araç-gereç kullanma becerisi şarttır. Bu yüzden mağaracılığa başlayacak olanların mutlaka eğitim veren kuruluşlara müracaat  edip “Temel mağaracılık eğitimi” almaları gerekmektedir. Türkiye de yeni tanınan bir branş olsa da mağaracılık eğitimi veren kuruluşları biraz araştırmayla rahatlıkla bulabilirsiniz.

Temel mağaracılık eğitiminde sizlere yatay ve dikey olmak üzere mağara çeşitleri hakkında teorik eğitim verilir. Bunun ardından çeşitli ip kullanma ve aydınlatma tekniklerinin pratiğini yaparak amatör seviyede bu sporu icra edecek seviyeye gelirsiniz.

Mağaracılıkta dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?

  1. Her şeyden önce mağaracılığın bir doğa sporu olduğu ve doğanın en derin köşelerini keşfetme amacı güttüğü unutulmamalıdır. Bu yüzden mağaraların yerin derininde, karanlık, ıslak, pis olması gibi bahanelerle kesinlikle inorganik atıklar ve çöpler bırakılmamalı, keşiften çıkıldığında mağarada her şeyin önceden olduğu gibi devam etmesini sağlayacak şekilde davranılmalıdır.
  2. Spor ve bilim olarak ayrılsa da doğa sporu olan mağaracılıkta da bazı temel bilimsel bilgiler gerekebilmektedir. Bu yüzden arkeoloji, jeoloji, coğrafya gibi bilimlerde ne kadar kendini geliştirirse bir mağaracılık (caver) için o kadar faydalı olacaktır. (Evet; mağaracılık ile uğraşan kişiye caver denir. Cave man değil )
  3. En önemlisi de mağaracılık; ekip çalışmasını ve koordine olmayı gerektiren bir doğa sporudur. Tek başınıza dağcılık, dalgıçlık gibi sporları yapabilirsiniz. Fakat insani-teknolojik neredeyse hiçbir hayat belirtisinin olmadığı mağaralarda aynı şekilde davranmak büyük bir tedbirsizlik olacaktır. Bu yüzden bir caver, mutlaka ama mutlaka ekip çalışmasına yatkın olmalı ve rahatlıkla koordine olabileceği takım arkadaşlarıyla bu sporu yapmalıdır.

Evet sevgili okurlar; mağaracılık hakkında bizim sizlere vereceğimiz genel bilgiler bunlardır. Daha ayrıntılı ve doğaçlama sorularınızı yetkili mağara araştırma derneklerinden ve kurslarından rahatlıkla öğrenebilirsiniz. Sağlıcakla kalın.

Bunlar da ilginizi çekebilir!

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*